نگاه به زن تقویمی است

بازنمایی‌های رسانه‌ای یکی از مهم‌ترین رویکرد‌هایی است که دنیای غرب برای توجه افکار عمومی جهانی از آن بهره می‌گیرد. رسانه‌های جریان اصلی و غول‌های رسانه‌ای در دنیای غرب، برای قاب بندی اذهان عمومی مخاطب به جای بازنمایی واقعیت ها، وانموده‌ها را بازنمایی می‌کنند و با برجسته‌سازی برخی مسائل، روی برخی موضوعات دیگر سرپوش می‌گذارند تا کمتر دیده شود یا اصلاً دیده نشود! این رویکرد به طور خاص در مسئله زن هویداست. زنان غربی سال‌های سال است در حال مبارزه‌اند تا به حقوق حداقلی خود برسند. زنانی که حق رأی نداشتند و تمام دارایی‌های‌شان متعلق به همسر یا پدرشان بود و هنوز هم از بسیاری حقوق بدیهی همچون برخورداری از دستمزد یکسان با مردان در مشاغل مشابه محرومند و همچنان نیروی کار ارزان قیمت محسوب می‌شوند. با وجود این تصویری که از زن غربی در رسانه‌ها مخابره می‌شود و در ذهن مردم دیگر کشور‌ها به خصوص کشور‌های شرقی و خاورمیانه جای می‌گیرد؛ زنی خوشحال و خوشبخت است، اما اگر کمی جدی‌تر وارد کار رسانه شوید و گزارش‌های منتشر شده در رسانه‌های غربی درباره خشونت علیه زنان و قتل و تجاوز به آن‌ها را در کشور‌های اروپایی، امریکا و اعتراضات گسترده به این رفتار‌ها در بین زنان غربی پیگیری کنید، متوجه خواهید شد زنان غربی آنقدر‌ها هم که رسانه‌ها برای ما جا انداخته‌اند خوشبخت نیستند. پای صحبت‌های دکتر نیره قوی، سرپرست پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی می‌نشینیم و مسئله بازنمایی رسانه‌ای از زن در دنیای غرب و در کشور خودمان را مورد واکاوی قرار می‌دهیم.

در گوشه و کنار کشورمان زنان فرهیخته و فعالی که هم مادرند و هم همسر کم نداریم؛ زنانی که توانسته‌اند قله‌های موفقیت را یکی یکی فتح کنند و هم در خدمت کشورمان باشند و هم جامعه جهانی. النا لاویان کاشانی بانوی نویسنده، مدرس دانشگاه و پژوهشگر، فعال عرصه صلح، محیط زیست، حقوق بشر، عرفان، ادیان الهی، زنان، کودکان آموزش و پرورش، علوم انسانی، هنر و ادبیات فارسی، زبان شناسی، ادبیات، مقاومت دفاع مقدس، نیکوکاری، دین پژوه و اسلام پژوه و فهرستی طولانی از فعالیت‌ها در برابر نام این بانوی کلیمی قرار می‌گیرد، اما شهرت خانم لاویان به اسلام‌شناسی و دین‌پژوهی وی و همچنین حضور پیاپی در سازمان ملل و نهاد‌های ذیربط داخلی و خارجی است. این بانوی فعال کشورمان تقدیر سران سه قوه و مسئولان بلند پایه را در کارنامه دارد. قرآن و نهج‌البلاغه منظوم و نزدیک به دو دهه پیر غلام حسینی بودن و فعالیت در حوزه ادیان و اسلام‌شناسی از دیگر فعالیت‌های وی است. به بهانه میلاد امام حضرت فاطمه زهرا و روز زن به سراغ بانوی فعال کشور ما رفته و باقی به گفتگو نشسته‌ایم.

خانواده به عنوان یک مجمع تشکیل‌دهنده جامعه، تربیت نسل‌ها و انتقال ارزش‌های هر ملت به نسل بعدی از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است.

متولد ۱۵ مرداد ۱۳۷۵ دانشجوی دوره دکترای تخصصی حقوق خصوصی دانشگاه شهید بهشتی است. سال ۹۳ با رتبه ۱۷۱ منطقه یک دررشته حقوق دانشگاه الزهرا (س) پذیرفته شد و دو سال دانشجوی نمونه دانشگاه الزهرا و نامزد دانشجوی نمونه کشوری شد. او پس از گذراندن مقطع کارشناسی، در سال ۹۷ در المپیاد علمی دانشجویی حقوق موفق به کسب مقام سوم و مدال برنز گشت و در مقطع کارشناسی ارشد در گرایش حقوق خصوصی ادامه تحصیل داد. خانم زینب بابایی با کسب رتبه اول در این مقطع از پایان نامه خود با عنوان چالش‌های حقوقی شرکت‌های دانش بنیان دفاع کرد و در سال ۹۹ از سهمیه استعداد‌های درخشان تحصیل در مقطع دکترای حقوق خصوصی را آغاز کرد. ایشان در حال حاضر به عنوان دادرس اجرای احکام مدنی مشغول به فعالیت است. خانم بابایی اصالتاً آذری زبان و متولد شهرستان میانه استان آذربایجان شرقی است. به مناسبت روز زن با وی به گفت و شنود نشستیم.

در شرایطی که رسانه‌های معاند در صدد تولید اخبار منفی علیه ایران و به خصوص نشان دادن وضعیت بد زنان در کشور هستند، اما واقعیت‌های متقن و قابل استناد در حوزه زنان از پیشرفت آن‌ها در عرصه‌های مختلف حکایت دارد. این پیشرفت‌ها نه فقط به گواه آمار‌های داخلی بلکه مورد توجه سازمان‌های جهانی نیز قرار دارد. به عنوان مثال و بر اساس پایه آمار‌های بانک جهانی کارآفرینی زنان از ۱۲ درصد به بیش از ۲۴ درصد در سال ۹۸ رسیده و رتبه سی‌ام کارآفرینی زنان را دارا هستیم. هر چند بیان واقعیت‌ها ممکن است به مذاق عده‌ای خوش نیاید، اما واقعیت آن است که رشد و پیشرفت زنان در عرصه‌های مختلف جامعه پس از انقلاب اسلامی بسیار چشمگیر بوده‌است. در شرایطی که وضعیت سواد قبل از انقلاب ۳۵ درصد بوده، این رقم اکنون به بیش از ۹۵ درصد رسیده‌است. جذب اعضای هیئت علمی از ۲ درصد به ۳۰ تا ۳۵ درصد رسیده و همین‌طور نویسندگان زن که به بیش از ۴ هزار نفر رسیده‌اند. رشد آموزش و وضعیت بهداشت یکی دیگر از عرصه‌هایی است که نشان از تکامل و پیشرفت در حوزه زنان دارد؛ به طوری که امید به زندگی از ۵۴ سال به ۷۸ سال رسیده‌است. موفقیت زنان ایرانی در میدان‌های ورزشی ضمن حفظ و رعایت حجاب اسلامی، کشف واکسن به دست زنان و اختراعات و ابداعات روزافزون از سوی آن‌ها نشان‌دهنده رشد و پیشرفت زنان در حوزه‌های مختلف است. این مسائل در دیدار اخیر رهبری با اقشار مختلف بانوان مورد تأکید ایشان قرار گرفت. همزمان با فرارسیدن روز بزرگداشت مقام زن و مادر و همچنین به مناسبت بیانات اخیر رهبر معظم انقلاب در دیدار زنان با خانم دکتر سارا فلاحی، نماینده مجلس و عضو فراکسیون زنان مجلس گفت‌وگویی داشته‌ایم که مشروح آن در پی می‌آید.

 استادیوم آزادی تهران و یکی از بازی‌های تیم ملی فوتبال شاید اولین جایی بود که توجه عمومی نسبت به حضور نیروی یگان‌ویژه زن جلب شد. در آن بازی، زنان به عنوان تماشاگر در ورزشگاه حضور داشتند و طبعاً برای کنترل آن قسمتی که زنان حضور داشتند، نمی‌شد از نیروی مرد استفاده شود. برخی رسانه‌های اصلاح‌طلب که عملیات روانی چند دهه‌ای علیه نیروی انتظامی را دنبال می‌کنند، با تیتر‌های منفی و حداقل تعجب از این حضور خبر دادند، گویی اقدام نادرستی انجام شده است. در حالی که از قضا باید این تدبیر فرماندهان فراجا، تحسین اهل رسانه – خصوصاً آن‌هایی که خود را منادی حقوق زن می‌دانند- را برمی‌انگیخت.

بنابر کنوانسیون موسوم به کنوانسیون استانبول که فرانسه در جولای ۲۰۱۴ آن را تصویب کرد، خشونت علیه زنان شامل هر اقدامی می‌شود که مبنای جنسیتی داشته باشد و می‌تواند آسیب جسمی، جنسی، روانی یا حتی اقتصادی و در مجموع هر آنچه زن را آزار می‌دهد در بربگیرد. البته این تعاریف را می‌توان با توجه به شرایط و نیز در نظر گرفتن عاملان آن‌ها تعریف کرد. چنین نگرشی این واقعیت را برجسته می‌کند که خشونت را نمی‌توان صرفاً به تعامل بین دو فرد خاص نسبت داد، بلکه بخشی از موازنه نابرابر تاریخی قدرت بین زن و مرد است که یکی از مکانیسم‌های اجتماعی اصلی مسئول سلطه و تبعیض است.

فریسا نیکومنش، مدرس بین‌المللی غواصی از فدراسیون‌های ایتالیا، فرانسه، امریکا و ایران است. او معلم خلبان پرواز پاراگلایدر از هواپیمایی کشوری و ملوان کشتی‌های زیر ۵۰۰ تن از کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران است. منجی و غریق ناجی، غواصی در عمیق و قوس‌های بالاتر از ۶۰ متر، غواص جوشکاری زیر آب برای تعمیرات خطوط و لوله‌های زیرآب و فعالیت‌هایی از جمله عکاسی و فیلمبرداری از دیگر افتخارات اوست. وی کارشناس فیزیولوژی ورزشی و آب‌درمانی و تنها زن ایرانی است که توانسته با آب‌درمانی، بچه‌های اوتیسم و زنان کم‌تحرک را درمان کند و حتی به آن‌ها غواصی هم آموزش بدهد. کلکسیون افتخارات این مدرس بین‌المللی غواصی و پرواز، پر از مدال و لوح‌های تشویق و قدردانی از یک دختر ایرانی است که با حجاب کامل اسلامی توانسته به این موفقیت‌ها دست یابد. فریسا همه مدال‌ها و رکوردهایش را تقدیم مقام معظم رهبری و خانواده شهید سردار قاسم سلیمانی کرده است. خانم نیکومنش بعد از اخذ کارشناسی ارشد در رشته رشد حرکتی از دانشگاه خوارزمی حالا دانشجوی دکتری در همین رشته است. گفت‌وگوی ما را با این نخبه ایرانی بخوانید